Portretrecht

portretrechtHet portretrecht is het rechtsgebied waarbij is vastgelegd wanneer toestemming aan de afgebeelde personen gevraagd moet worden in geval van publicatie.

Evenals bij het bekendere auteursrecht ontstaat portretrecht vanzelf bij het maken van een foto. Een fotograaf mag dus zeker niet zomaar met een foto doen wat hij wil,

Het is een zeer complexe wetgeving waarbij het hebben van rechten zeker niet automatisch inhoudt dat je die ooit gaat krijgen.

Het gaat in de praktijk om relatief kleine bedragen, meestal slechts enkele tientallen euro’s vergoeding tenzij je echt een beroemdheid bent. In dat soort gevallen kun je, als de foto’s echt beschadigend zijn voor je imago, een groter bedrag claimen. Maar dat valt dan niet zozeer meer onder het portretrecht maar meer onder schadevergoeding voor beschadiging van je imago.

Het vinden van een in portretrecht gespecialiseerde advocaat is lastig, ook al vanwege deze kleine bedragen aan schadevergoeding. Het zal dan ook niet meevallen om bij een gerechtelijke procedure geen geld toe te betalen.

Omdat veel publicisten dat heel goed weten wordt het portretrecht nogal eens aan de laars gelapt.

Toch is het altijd aan te raden om dit soort zaken in een modellencontractje vast te leggen. Kwaad kan het in elk geval helemaal nooit als iedereen precies weet waar hij of zij aan toe is.

De wetstekst is als volgt:

Artikel 10 van de wet van 30 juni 1994 betreffende het auteursrecht en de naburige rechten luidt als volgt:

« Art. 10. — § 1. Het portretrecht is een persoonlijkheidsrecht krachtens hetwelk het recht op het gebruik van het portret van een persoon enkel en alleen die persoon toebehoort. De persoon kan zich dus in principe verzetten tegen elke vorm van verspreiding, reproductie of exploitatie van zijn portret zonder zijn voorafgaande toestemming.

§ 2. De maker of de eigenaar van een portret dan wel enige andere persoon die een portret bezit of voorhanden heeft, heeft niet het recht het te reproduceren of aan het publiek mede te delen zonder toestemming van de geportretteerde of, gedurende twintig jaar na diens overlijden, zonder toestemming van zijn rechtverkrijgenden

Quitclaim

quitclaimEen quitclaim is een manier van samenwerking die veel wordt gebruikt bij bijvoorbeeld figurantenrollen in films en tv series. De quitclaim is de “hier is je geld en nu wegwezen benadering” die er min of meer op neer komt dat je als model of figurant al je rechten inlevert en verder geen poot om op te staan hebt. Dus wat er verder ook met het materiaal wordt gedaan, je hebt er geen enkele invloed op en van eventuele verdiensten zie je helemaal niets.

De organisatie verkrijgt met deze quitclaim het recht om alle foto’s en filmmateriaal op alle door haar gewenste manieren te gebruiken, ook wereldwijd en beslist niet beperkt in de tijd. Men verkrijgt het recht van zaken als bijwerken, publicatie, verkopen zonder afdracht en dergelijke. Op zaken als auteursrecht, portretrecht en dergelijke zul je nooit een beroep kunnen doen, hoe zeer een bepaald gebruik je misschien ook tegen de borst zal stuiten.

Verstrekking quitclaim vaak op het laatste moment

Vaak wordt een dergelijke quitclaim pas op het allerlaatste moment verstrekt zodat het vrijwel onmogelijk is om er nog bezwaar tegen te hebben. Daarom zal een integer bedrijf of fotograaf je de modellencontracten ruim tevoren toezenden. Je kunt ze dan bestuderen, waar nodig met je eigen punten en voorwaarden aanvullen en men zal gaarne de vragen die nog overblijven beantwoorden.

Kortom, weigert men om je de modellencontracten toe te zenden dan dient er een lampje op rood te springen. Mogelijk is er iets niet in de haak. Even het contract als bijlage met een email sturen kan nooit een belemmering zijn of iets wat noodgedwongen sneuvelt in tijdgebrek. Gebruikt men dat soort argumenten? Wees ontzettend op je hoede. Nog meer dan normaal al noodzakelijk is.

Als model ben je uitermate kwetsbaar en recht halen is moeilijk tot vrijwel onmogelijk. Voorkomen is dus zeker beter dan genezen. Zeker als het gaat om het tekenen van een quitclaim.